Aardbevingen

Aardbevingen

Hersteladvies

Schade door gaswinning is buitengewoon vervelend. Maak de gevolgen echter niet nog erger door overhaaste, onomkeerbare herstelmaatregelen te (laten) treffen. Vooral in geval van monumenten! Zolang er geen sprake is van een noodsituatie, is het beter om bedachtzaam te werk te gaan. Met de steun van specialisten.

Eigenaren van beschermde monumenten en andere beeldbepalende panden kunnen bij bevingsschade Monumentenwacht Groningen inschakelen voor advies over herstelmaatregelen.

Schadeherstel bij monumenten is altijd maatwerk!
Wanneer u, als monumenteneigenaar, twijfel hebt over een voorstel om gaswinningsschade te herstellen of te voorkomen, kunt u gratis advies krijgen van de Monumentenwacht. Wij bekijken de situatie dan vanuit een onafhankelijke, praktijkgerichte invalshoek. U hoeft hiervoor geen abonnee van de Monumentenwacht te zijn.

N.B. Het gaat hierbij niet om het geven van een zogenaamde ‘second opinion’ of het uitvoeren van een contra expertise!

Algemene (praktijk) adviezen

Schadebeoordeling en herstelomschrijving
Het is van belang dat de schade-expert, aannemer of uitvoerend bedrijf een duidelijke omschrijving geeft ‘wat er aan schade is en hoe dit duurzaam te herstellen’. Op welke wijze wordt er te werk gegaan, welke product en welke werkmethode wordt daarbij toepast, wat zijn daarvan de garanties en hoe wordt de kans op vervolgschade voorkomen. En dit alles begrijpelijk genoteerd en ter beoordeling/goedkeuring door de eigenaar.

Het voortbestaan van een monument wordt het best gewaarborgd door een goede staat van onderhoud en in geval van gaswinningsschade een vlot en vakkundig herstel. Echter, bij alle beschermde monumenten heeft het behoud van het “oorspronkelijke” (ontwerp en uitvoering, materiaal, kleur en detaillering) altijd de voorkeur boven vernieuwing. Bij vernieuwing gaat er onherroepelijk historisch materiaal verloren. Het is daarmee een beslissing die maar eenmaal genomen kan worden. Dus moet er onverhoopt iets worden hersteld of versterkt, dan moet er altijd worden gezocht naar een goede balans tussen de voorgenomen maatregel en het behoud van alle waardevolle elementen die een beschermd monument bevat. En dat is maatwerk dat vraagt om betrokkenheid van vakspecialisten!

 Monumentenvergunning
Voor ingrepen aan beschermde monumenten is bijna altijd een monumentenvergunning nodig. En in alle hectiek die na schade ontstaat is het soms een vergeten onderwerp, maar de vergunningplicht geldt meestal ook bij de uitvoering van herstelmaatregelen vanwege gaswinningsschade en/of bij veiligheidsmaatregelen in het kader van het bouwkundig versterken (bijvoorbeeld het verwijderen van schoorstenen of loszittende ornamenten). Het aanvragen van een monumentenvergunning is de verantwoordelijkheid van de eigenaar van het monument. Informeer in voorkomende situaties bij uw gemeente naar de noodzaak van een monumentenvergunning.

Advies werkwijze herstel monumentaal gevelmetselwerk
Hakwerk bij reparaties alleen handmatig uitvoeren! Gebruik een kleine hamer met een dun scherp beiteltje. Zo nodig voorboren. Eventueel gebruik maken van een Multimaster of lucht aangedreven handgereedschap, maar: gebruik GEEN SLIJPTOL!

Het metselwerk ter plaatse van de scheur repareren met een mortel van gelijke structuur, kleur en hardheid als het omringende metselwerk. Gebroken stenen vervangen door nieuwe gelijkende stenen, dit zijn stenen van de zelfde maat, kleur, structuur en hardheid als het overige metselwerk.

Wanneer er geen bijpassende stenen voorhanden zijn, of de reparatie ‘zichtbaarder’ wordt, is het een optie om de stenen ALLEEN te lijmen met een kleur-reparatiemortel.

Bij herstel gaswinningsschade is het meestal niet aan te bevelen om extra verankeringen in de gevel aan te brengen. Een gebouw scheurt bijna altijd over de zwakste schakel. Dit is bij deur- en raamopeningen. Wanneer op die plaatsen het metselwerk wordt verankerd kan bij een volgende trilling de gevel over het naastliggende vlak scheuren. Hierbij is de schade dan mogelijk nog veel groter. Het is vaak beter om de ‘zwakste schakels’ te behouden. Bij een volgende beving is de kans groot dat deze plek weer hersteld moet worden en de schade zich niet uitbreidt.

Eventueel gebruik spiraalanker (zogenaamde wokkel)
Spiraalankers worden vooral in specifieke situaties toegepast (bijvoorbeeld de vorming van een latei boven een raam of deur) en daarbij is altijd het advies van een constructeur gewenst.

Een kunststof anker heeft daarbij de voorkeur, maar eventueel kan een spiraalanker van roestvast staal ook. (RVS 316 is bestand tegen aantasting door kalk). Ankers aanbrengen met een mortel van gelijke structuur en hardheid als het overige metselwerk. Bestaand monumentaal voegwerk NOOIT uitslijpen, maar uithakken.

Proefvlakje voegwerk
Herstel van schade aan historisch metselwerk en voegwerk is zelden onzichtbaar. Het is daarom aan te bevelen dat de aannemer eerst een proefvlakje voegwerk aanbrengt, dit ter goedkeuring voordat al het voegwerk wordt hersteld. Het voegwerk moet voldoende uitgehard zijn om te kunnen beoordelen. Reken hiervoor ongeveer 14 dagen. Om de kans op vervolgschade te beperken is het belangrijk dat metselspecie en baksteen exact dezelfde materiaal eigenschappen hebben als de bestaande metselwerk. Dit is specialistenwerk!

Ontruimen/schoonmaken
Voor de uitvoering dient men ook rekening te houden met ontruimen, opslag en terugbrengen van inventaris. Maar ook met het schoonmaken bij oplevering, sanitaire voorziening en gebruik nutsvoorziening en het afschermen van onderdelen, zoals vloeren trap e.d.

Afschermen tegen bouwschade
Denk er aan de wanden, muren, kozijnen, deuren, ramen, vloeren en andere bouwdelen waaraan niet gewerkt wordt voldoende af te schermen, zodat geen schade wordt toegebracht door bouw- en schilderactiviteiten.